ನಾನು ಮತ್ತು ಬಾನು, ಒಂದು ದಿನ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೩ರಂದು ನಡೆದ ಮೊದಲ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೋಡಲು ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದೆವು. ‘ಕುಸುಮಬಾಲೆ’ಯ ನಾಟಕರೂಪವನ್ನು ನೋಡಲು ಸಹ ನಾನು ಹಿಂದೆ ಹಂಪಿಯಿಂದ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದು ಬಂದಿದ್ದವನು.

ಹೊಸಧರ್ಮವು ಜನರ ದೈವಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಉಡುವ ಉಣ್ಣುವ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ; ಆಲೋಚನ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಅದು ಸಮುದಾಯದ ಜತೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಇರುವ ಸಾವಯವ ಆಪ್ತ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಭಗ್ನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಎಷ್ಟೋ ದೂರ ಹೋದ ಬಳಿಕ, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಬಂಗಲೆ ಬಂದಿತು. ಬಂಗಲೆ ಚಿಕ್ಕದು. ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ತೋಟ ಹುಲ್ಲುಹಾಸು ದೊಡ್ಡದು. ಮನೆಯ ಹಿಂದಿದ್ದ ಖಾಲಿಜಾಗದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡದೊಡ್ಡ ಒಲೆ ಹೂಡಿ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಆರ್ಕಿಟೆಕ್ಚರನ್ನು ಓದುವಾಗ ದೇಲ್‌ವಾರದ ಗುಡಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆಂದು ಉರು ಹಚ್ಚಿ ಇಪ್ಪತ್ತು ಅಂಕಗಳ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ತಯಾರಿ ನಡೆಸಿದ ನೆನಪು. ಜೈನರು ಮತ್ತು ಬೌದ್ಧರ ಕಟ್ಟಡ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ವೈದಿಕ ಗುಡಿಗಾರಿಕೆಗೂ ಹಿಂದಿನದೇ ಸರಿ. ಇಲ್ಲಿನ ಗುಡಿಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದು ಗುರ್ಜರ ದೊರೆಗಳು.

ನಾವು ಫೋನಿನ ವಿಷಯ ದಾಟಿ ಮುಂದುವರೆದರೂ ಅದಿತಿ ಅದರ ಗೋಜಿನಲ್ಲೇ ಇದ್ದವಳು- ‘ಎಲ್ಲಾ ಸರಿ ವೆಂಕೀ…ಈ ಡಿಲ್ಡೋ ಅಂದರೇನು?’ ಅಂತ ಪೆಚ್ಚುಪೆಚ್ಚಾಗಿ ಗಂಡನನ್ನು ಕೇಳಿದಳು. ವೆಂಕಟ್ ಅದಕ್ಕಿನ್ನೇನೋ ಹೇಳಿ ನಗು ಮುಂದುವರೆಸಿದ.

ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಪೀಠಿಕೆ ಬರೆದಿದ್ದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕಾರಣವಿದೆ. ಮೊನ್ನೆ ಮೊನ್ನೆಯಷ್ಟೇ ನಾಡಿಗೆ ತೆರೆದುಕೊಂಡ ಎರಡು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಪೀಠಗಳ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಯಾಕೋ ಅಸಂಬದ್ಧವೆನಿಸಿತು. ಎರಡೂ ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿರುವ ಉಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಕಟ್ಟಡದ್ದೇ ಕಳಪೆ ನಕಲು.

ಅಲ್ಲೆಲ್ಲೋ ಅಮೆರಿಕದವರ ರಿಸರ್ಚಾನುಸಾರ ಮೂತ್ರಕುಂಡಗಳೆದುರು ನಿಲ್ಲುವ ಗಂಡಸರು ಆಚೀಚೆ ನೋಡಲು ಕಸಿವಿಸಿಪಡುತ್ತ ಬರೇ ಜ಼ಿಪ್ಪಿನ ಸುತ್ತಲೇ ಏಕಾಗ್ರವಾಗುತ್ತಾರೆಂದು ದೃಢೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆಯಂತೆ.

ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿರುವ ಸಂನ್ಯಾಸಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಈಚೆಗೆ ಅರಿಕೆಯಿಟ್ಟು ನನ್ನ ಸಂದೇಹಗಳನ್ನು ತೀರಿಸಿರೆಂದು ಬಿನ್ನಹಿಸಿದ್ದೆ. ನನ್ನದೇ ವಯಸ್ಸಿನ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸ್ವಾಮೀಜಿ ಕಳೆದ ವಾರ ಹೊಸತೊಂದು ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಬೇಕೆನ್ನುವ ಇರಾದೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಅಂತರಂಗದ ಭಕ್ತರೊಡಗೂಡಿ ಆಫೀಸಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದರು.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಕಾಲದ ಮನೆಯೆಂಬ ಕನಸನ್ನು ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಈ ಕಾಂಕ್ರೀಟು ಮತ್ತು ಉಕ್ಕುಗಳ ಜಂಟಿವರಸೆಯೇ ಹೌದು. ಉಕ್ಕನ್ನು ಹೇಗೆ, ಎಷ್ಟು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಡಬೇಕೆಂದು ಸಿವಿಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಕೆ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತದೆ.